Vakantie

De schoolvakanties zijn deze week weer begonnen en dat is te zien in Hardinxveld. Auto’s volgepakt met bagage en dakkoffers tot de nok toe gevuld. Vouwwagens achter de auto en karretjes gevuld met allerlei benodigdheden voor de vakantie. Een groot deel van Hardinxveld loopt leeg tijdens de zomervakantie, zeker tijdens de bouwvak. We kunnen in onze tijd zeker spreken van massatoerisme. Toerismedeskundige Ton van Egmond schrijft daarover in zijn boek Het verschijnsel toerisme. ‘In Nederland kwam het massatoerisme pas in de jaren zeventig echt goed op gang. Eerst, tussen 1970 en 1973, gingen de pioniers op pad. Na de avonturiers kwamen de volgers en toen duurde het niet lang meer of de thuisblijvers werden met meewarige blikken gadegeslagen.’ Het is bijna gek wanneer je niet op vakantie gaat. Bij veel mensen roept het zelfs een meelevende reactie op. Zij hebben vaak het idee, dat je niet op vakantie kunt gaan vanwege financiële beperkingen. Het op vakantie gaan an sich is haast een verplichting geworden. ‘Tegenwoordig is het een uitzondering als je niet op vakantie gaat. Dat geeft ook een zekere morele druk, een morele verplichting naar jezelf toe. Je moet alles uit jezelf halen.’

Die morele druk en verplichting zijn juist tegengesteld aan de betekenis van het woord ‘vakantie’. Vakantie komt namelijk van het Latijnse woord vacare: ‘vrij zijn van verplichtingen’. Dat impliceert nergens dat je op reis moet gaan om vakantie te kunnen vieren. Toch is op vakantie gaan de standaard geworden. En dan het liefst naar een plekje dat nog niet door de grote toerismestromen is ontdekt. Dat is één van de redenen waarom niet meer uitsluitend strandvakanties worden geboekt. Je kunt tegenwoordig op vakantie ook een voormalig concentratiekamp bezoeken of deelnemen aan een rondleiding door een sloppenwijk. Het zogenaamde ‘dark tourism’, waarbij we ook de keerzijde van de geschiedenis en de ellende van het leven willen zien. Hoe zinvol deze vorm van toerisme ook is, ze is toch óók wel gericht op het individuele van de mens: het verbreden van je zichtveld, de eigen unieke ervaring en het uitrusten van je dagelijkse beslommeringen en verplichtingen. Ik wil de vakantiegangers intussen geen schuldgevoel aanpraten. Want het is goed om uit te rusten en even pauze te nemen van je werk en je te ontspannen. Maar wellicht heeft deze column ook wat aan uw verbreding bijgedragen. Want daar hoef je niet voor op vakantie!

Willem Arkeraats