'Je bouwt een band op met de bewoners'

H'VELD-G'DAM - Rivas Zorggroep kampt in verpleeghuis Judith Leysterhof in Boven-Hardinxveld met een tekort aan vrijwilligers. Piety Nijhoff, teamleider in het kleinschalig verpleeghuis voor dementerenden: ,,Bij ons staat huiselijkheid voorop. Daarin spelen vrijwilligers een grote rol. Ze organiseren leuke activiteiten en maken een praatje. De vrijwilligers geven net dat stukje extra aan bewoners, bovenop de aandacht die ze van de medewerkers krijgen.'' Nijhoff hoopt dat een nieuwe aanpak en een oproep in deze krant leidt tot een vast bestand van vele vrijwilligers.

Door Annika Both

De Hardinxveldse Cora van Vliet is de enige vrijwilliger, al vijf jaar lang. ,,Ik kom twee keer in de week, op dinsdag- en donderdagmiddag. Dan maak ik bijvoorbeeld kaarten in het bijzijn van of mét bewoners. Of we gaan puzzelen, wandelen, koekjes bakken, sjoelen ... of eenvoudig eventjes aan de rivier zitten. Andere keren doe ik alleen een kopje koffie. Laatst ging ik nog met een bewoner naar de dierenarts. De hond van een medewerkster moest ter controle. De bewoner, die dol is op honden, heeft werkelijk niets van het onderzoek gemist. Hij vond het hartstikke leuk.'' Cora ervaart veel waardering voor de paar uurtjes die ze met de bewoners besteedt. Haar ogen glinsteren. ,,Ik krijg veel fijne reacties. De mensen zijn zo dankbaar.''

Kwaliteiten

De activiteiten, geïnitieerd door de vrijwilligers, variëren en behoeven niet allemaal een intensieve organisatie. Nijhoff: ,,Een simpele wandeling is al heel prettig. Het is belangrijk dat de bewoners buiten komen.'' Ze worden bovendien gebaseerd op de eigen interesses van de vrijwilligers. ,,We kijken naar wat de vrijwilliger zelf graag doet, zoals tuinieren of handwerken. Ieder heeft zo zijn of haar kwaliteiten.'' De vrijwilliger moet echter wel weten om te gaan met de beperkingen van de bewoners. ,,Bij de activiteit gaat het vooral om het meedoen en meebeleven. Je doet samen iets in het ritme van de bewoners en richt je op hun mogelijkheden.'' Dat vergt inlevingsvermogen en het vermogen tot aanpassen aan het moment. De twee dames zijn het roerend met elkaar eens: ,,Elke dag is anders.''

Scholing

Nijhoff heeft graag meer vrijwilligers over de vloer. ,,Bij een groter aantal vrijwilligers zouden de bewoners bijvoorbeeld ook kunnen gaan zwemmen. Nu is dat helaas niet mogelijk.'' Ook Cora mist medevrijwilligers. Ze heeft zelf al vaker geprobeerd andere mensen over te halen een paar uurtjes belangeloos te spenderen in het verpleeghuis. ,,Diegenen die ik het vroeg hadden waardering voor mij, maar zeiden het zelf niet te kunnen. Ze vonden het knap dat ik de energie ervoor kon opbrengen'', vertelt ze wat sip. ,,Ze begrijpen niet dat je een band opbouwt met de bewoners.'' Nijhoff beaamt dat: ,,Veel mensen hebben angst voor het onbekende. Het is puur onwetendheid. Daarom bieden we vrijwilligers scholing aan voor het omgaan met dementie. Dat doen we vanuit onze visie van mensgericht werken. De vrijwilliger krijgt inzicht in het denken en doen van de bewoners.'' Overigens hoopt het verpleeghuis op aanmelding van mannelijke vrijwilligers. ,,De zorg is al een sector vol met vrouwen. Het zou fijn zijn als mannen meehelpen want dat roept misschien andere herinneringen bij de bewoners op."

Contactpersoon

Nijhoff wijt het tekort aan vrijwilligers in de Judith Leysterhof aan het feit dat ze op de locatie zelf geen direct contactpersoon hadden. ,,Het contact was eerst gekoppeld aan Tiendwaert, het andere verpleeghuis van Rivas in Hardinxveld-Giessendam. Gevolg was dat veel van de vrijwilligers daar bleven en niet naar Judith Leysterhof kwamen.'' Daarom heeft Nijhoff nu iemand aangesteld in die functie. ,,Het is belangrijk een contactpersoon op de werkplek van de vrijwilliger te hebben, iemand die ze ondersteunt. Het gaat er namelijk om dat de vrijwilligers zich hier thuis voelen. Wij staan bekend om de sfeer van vriendelijkheid en gemoedelijkheid en willen dat vrijwilligers die ook ervaren.'' Het verpleeghuis is kleinschalig: er zijn drie hofjes met ieder zeven bewoners. Cora: ,,Ik vind dat heel leuk. Omdat het zo klein is ken je iedereen.''

Een-op-een

Cora is vanaf het begin van het bestaan van Judith Leysterhof vrijwilliger. ,,Mijn kinderen gingen werken en ik had ineens tijd over. Ik hoefde niet persé een betaalde baan en wilde me nuttig maken. Toen werd dit verpleeghuis geopend en heb ik me aangemeld aan vrijwilliger. Ik stond er dus blanco in.'' Ze geniet volop: ,,Zo hebben we eens cakejes versierd. Ik zag de dames helemaal glunderen. Als je dat ziet dan ga je zelf meedoen'', zegt ze lachend. Een paar extra handen is erg welkom. ,,De bewoners hebben veel begeleiding nodig, dus je moet een aanzienlijke hoeveelheid sturing geven. Zoals met sjoelen de stenen blijven aangeven. Je doet alles sámen met de bewoners. Omdat je zo een-op-een werkt is het plezierig meer vrijwilligers te hebben. Dan krijgt iedereen in de groep aandacht.'' De dankbaarheid en waardering van de bewoners is duidelijk merkbaar. ,,Ik word er zelf ook blij van. Ik vind het heerlijk hier te zijn.''

Voor meer informatie en eventuele aanmelding als vrijwilliger kan contact worden gezocht met Danielle Wilminck (tel. 0184-677121) of Willy Weima (0184-677126). Meer info over Judith Leysterhof is te vinden op www.rivas.nl.