
Peulenpraat: Vuurwerk
18 december 2025 om 09:28 Column Kompas-columnsKomende Oud en Nieuw zal de laatste zijn met vuurwerk. Uw schrijver is het eens met de afschaffing, maar is zich ook bewust dat dit een nogal gratuit standpunt is. Als je zelf je hele jonge leven wél vuurwerk af hebt kunnen steken, is het natuurlijk lekker makkelijk om te zeggen dat het slecht is. Een beetje als een gestopte roker die langs de deuren gaat om zich hardop af te vragen waarom hij ooit rookte.
In plaats van nu een pleidooi te gaan houden voor het zieleheil van kinderen, oogartsen en de totale hondenbevolking, wil ik u als trouwe lezer meenemen. Naar de jaarwisselingen van mijn jeugd. Ik kan u melden dat dit roerige tijden zijn geweest en dat eenendertig december voor mij soms bijna als een herdenkingsdag voelt. Het feit dat ik zelf te schijterig was om allerlei strijkers, nitraatbommen en andere toestanden af te steken, heeft weliswaar iets geholpen, maar verder was mijn omgeving totaal onveilig in die tijd.
Met vrienden ging ik op pad met linnen tasjes, aansteeklonten en legale klappers; veiligheidsbrillen waren voor totale losers! Al vrij snel bleek dat iedereen toch ook wel wat ander spul had meegebracht. Hierdoor werd de Westwijk een oorlogsgebied en die situatie werd alleen maar versterkt door allerlei anderen die je op de een of andere manier alleen op die dagen tegenkwam. Iedereen was wel vaag bewust van elkaars bestaan, maar die onbekendheid bracht verder geen enkele schroom met zich mee. Bij het afsteken van de volgende provisorische handgranaat was er geen enkel onderscheid tussen goede vrienden en heel vage kennissen.
Romeinse kaarsen werden gebruikt als een soort vuurwapen, wondertollen als lichtgevende sneeuwballen en astronauten als… ja als wat eigenlijk? Iedere keer een knal waar echt niemand van onder de indruk was, maar toch was er een merkwaardige dwangmatigheid om ze de hele dag af te steken. Je leerde om in een verhoogde staat van alertheid te komen. Het geluid van een aangestoken lont triggerde direct een vluchtreactie. Als een Pavlov-hond stond je te wachten tot het volgende gevaar om de hoek kwam kijken, terwijl er achter je een knal klonk alsof er iemand op zolder een bom uit de Tweede Wereldoorlog had gevonden.
Kortom, eenendertig december is voor mij altijd een moment waarop ik besef dat elke dag telt, en dat we hier doorgaans in redelijke rust en veiligheid ons leven kunnen leiden. Hopelijk is dat een leven dat, vuurwerkverbod of niet, voor u ieder jaar toch weer ietsje beter is dan het voorgaande!
Gijsbert Ambachtsheer

















